Bir Devrin Kaderini Sırtlayan Adam: Seyit Onbaşı
- Elif Kübra Eser
- 18 Mar
- 2 dakikada okunur
Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin en ikonik simgelerinden biri olan Seyit Onbaşı, 1 Mart 1889 tarihinde Balıkesir’in Havran ilçesine bağlı Çamlık köyünde (bugünkü adıyla Koca Seyit Köyü) dünyaya geldi. Babası Bahşi, annesi Fatma olan Seyit, çocukluğunu tarım ve hayvancılıkla geçirdi. İri yapısı ve bilek gücüyle daha o yıllarda çevresinde dikkat çeken bir gençti.
Askerlik Yılları ve Cepheye Gidiş
Seyit Ali, 1909 yılında Osmanlı Ordusu’na katıldı. 1912-1913 Balkan Savaşları’nda Edirne Cephesi’nde görev alarak savaşın sert koşullarında pişti. Terhis edilemeden I. Dünya Savaşı’nın patlak vermesiyle büyük öneme sahip olan Çanakkale Cephesi’ne sevk edildi.
18 Mart 1915: Boğaz’ın Kaderini Değiştiren An
Çanakkale Savaşı sırasında Rumeli Mecidiye Tabyası’nda topçu eri olarak görev yapan Seyit Ali, 26 yaşında azimli bir askerdi. 18 Mart 1915 sabahı, İngiliz ve Fransız zırhlılarından oluşan dev donanma Boğaz’ı geçmek için şiddetli bir bombardıman başlattı.
Mecidiye Tabyası’na isabet eden bir mermi, cephaneliğin infilak etmesine ve vincin bozulmasına neden oldu. Seyit Ali’nin arkadaşlarının çoğu şehit düşmüştü. O an, vatan sevgisiyle imkansızı başaran Seyit Ali, vinç mekanizması çalışmayan topun başına geçti. 215 kilogramlık (bazı kaynaklarda 276 kg olarak da geçer) devasa mermiyi “Ya Allah!” nidasıyla sırtladı ve basamakları tırmanarak topun namlusuna yerleştirdi.
Üçüncü atışında, dönemin en güçlü zırhlılarından biri olan İngiliz Ocean gemisini dümen donanımından vurdu. Hareket kabiliyetini yitiren gemi, Nusret Mayın Gemisi’nin döktüğü mayınlara çarparak Boğaz’ın sularına gömüldü. Bu hamle, müttefik donanmasının geri çekilmesine ve savaşın seyrinin değişmesine neden oldu.
Savaş Sonrası ve Mütevazı Yaşamı
Kahramanlığından sonra “Onbaşı” rütbesine terfi ettirilen Seyit Ali, savaşın ardından 1918 yılında köyüne döndü. Zaferin ardından ona sunulan ayrıcalıkları reddederek ormancılık ve kömürcülük gibi ağır işlerde çalışarak geçimini sağladı. 1934 yılında Soyadı Kanunu ile “Çabuk” soyadını aldı.
Halk arasında anlatılan bir rivayete göre; Mustafa Kemal Atatürk 1923 yılında Havran’ı ziyaret ettiğinde özellikle Seyit Onbaşı’yı sormuş ve onunla bir araya gelmiştir. Atatürk’ün “Neden benden bir şey istemedin?” sorusuna “Biz görevimizi yaptık Paşam, gerisi vatan sağ olsun,” cevabını verecek kadar alçakgönüllü bir kahramandır.
Mirası
Seyit Onbaşı, 1 Aralık 1939 tarihinde yakalandığı zatüre hastalığı nedeniyle 50 yaşında hayata gözlerini yumdu. Mezarı bugün kendi adını taşıyan Koca Seyit Köyü’ndedir. Onun azmi, gücü ve vatan sevgisi; Türk milletinin kalbinde ve Çanakkale’nin her karış toprağında sonsuza dek yaşamaya devam edecektir.
Elif Kübra Eser
Kaynakça:
Sabah Gazetesi: “Seyit Onbaşı Kimdir” (https://www.sabah.com.tr/seyit-onbasi-kimdir-)
Sabah Gazetesi: “Seyit Onbaşı kimdir? Seyit Onbaşı nereli...” (https://www.sabah.com.tr/yasam/seyit-onbasi-kimdir-seyit-onbasi-nereli-batirdigi-gemi-hangisiydi-kac-kilo-mermi-kaldirdi-hayati-
Habertürk: “Çanakkale Zaferi Kahramanı Seyit Onbaşı’nın hayatı ve hikayesi” (https://www.haberturk.com/seyit-onbasi-nin-hayati-ve-hikayesi-canakkale-zaferi-kahramani-seyit-onbasi-kimdir-nereli-ve-kac-kilo-...)
Sabah Gazetesi: “Seyit Onbaşı kimdir? 18 Mart Çanakkale Zaferi...” (https://www.sabah.com.tr/yasam/seyit-onbasi-kimdir-18-mart-canakkale-zaferi-kahramanlarindan-seyit-onbasinin-hayati-hakkinda-mer...)
Vikipedi: “Seyit Onbaşı” (https://tr.wikipedia.org/wiki/Seyit_Onba%C5%9F%C4%B1)
Yeni Akit: “Seyit Onbaşı kimdir?” (https://yeniakit.com.tr/biyografi/seyit-onbasi)
TRT Haber: “Seyit Onbaşı kimdir, kaç kilo mermi kaldırdı?” (https://www.trthaber.com/haber/guncel/seyit-onbasi-kimdir-kac-kilo-mermi-kaldirdi-canakkale-zaferi-664906.html)
TRT Haber: “Tarihin seyrini değiştiren kahraman: Seyit Onbaşı” (https://www.trthaber.com/haber/gundem/tarihin-seyrini-degistiren-kahraman-seyit-onbasi-565507.html)
Havran Belediyesi: “Seyit Onbaşı Hakkında” (https://www.havran.bel.tr/seyit-onbasi/seyit-onbasi-hakkinda/)
Yorumlar